تكنیك انتقال جنین در گاو

عمل انتقال جنین 1) ET (برای اولین بار حدود 55 سال پیش با موفقیت بر روی گاو ها انجام گرفت . عمل انتقال جنین صرفاً بر روی گاوهای ماده صورت می گیرد. گاو ماده ای که از او جنین جمع آوری می شود به عنوان دهنده ی جنین و در اصطالح donor می گویند . گروهی از گاوهای ماده که جنین ها را می گیرند به عنوان ماده گاو گیرنده و در اصطالح reciptent می گویند .

عملET فرایندی است که طی آن ، جنین ها از شاخ رحم گاوهای دهنده جنین در مرحله پس از مروال جمع آوری شده و جهت تکامل مراحل آبستنی تا تبدیل شدن به یک گوساله کامل در شاخهای رحم گاوگیرنده جنین ساکن می شوند . در واقع ، گاوهای گیرنده جنین نقش دایه را برای فرزندان گاو دهنده ایفا می کنند . به ازای هر یک گاو دهنده 18-14 راس گاو گیرنده جنین بایستی در نظر گرفته شود . اصوالً گاو دهنده جنین گاوی است با صفت ژنتیکی برتر و گاو اصیل ولی گاوهای گیرنده جنین ، گاوهایی با صفت ژنتیکی متوسط یا پایین می باشند . اگر چه گاوهای گیرنده از لحاظ فنوتیپی و محیطی ممکن است روی نتاج اثر بگذارند ولی بر ساختار ژنتیکی گوساله ، تاثیر نخواهند داشت و از ارزش گوساله برای مقاصد اصالح نژادی نمی کاهد .

در چه مرحله ای تخمک بارور شده را به عنوان جنین دانسته و بایستی از گاوهای دهنده جنین جمع آوری نمود ؟

پس از این که اووسیت ها شوک حرارتی دیدند ، رشد نموده و لقاح صورت گرفته و 10-9 روز پس از لقاح تخمک بارور شده که از مرحله مروال به مرحله بالستوسیت می رسد ، بایستی جمع آوری نمود که این روزها بر اساس چرخه فحلی ، معادل روزهای 8-6 چرخه فحلی می باشد . جنین ها حتماً بایستی در فاصله روزهای 8-6 سیکل فحلی ، جمع آوری بشوند ، چون اگر تا روز 14 چرخه فحلی طول بکشد ، جنین ها به دالیل زیر از بین خواهند رفت :

1 -تفریخ نشدن جنین های بزرگ و عدم تبدیل آنها به گوساله به خاطر انجماد .

2 -اثرات تغییرات هورمونی رحم در جنین ها ، به دلیل توقف طوالنی جنین در رحم گاو . 

 

همزمان سازی فحلی

برای این که عمل ET با موفقیت باالتری همراه باشد ، بایستی گاوهای دهنده و گیرنده هر دو در یک مرحله از سیکل فحلی باشند تا شرایط الزم جهت دادن و گرفتن جنین در آنها فراهم باشد . برای این منظور عمل همزمان سازی فحلی را انجام می دهند .

عمل همزمان سازی فحلی با تزریق عضالنی هورمون قابل انجام است. هورمون به کاررفته در این عمل PGF2aمی باشد که باعث تحلیل رفتن جسم زرد می گردد . تزریق pgf2aدر 4 روز اول و 3 روز آخر چرخه فحلی موثر نمی باشد . چون در این روزها جسم زرد در حال تحلیل رفتن می باشد . پس زمان مناسب تزریق هورمونPGF2A بین روزهای 18-5 چرخه فحلی می باشد .

سوپر اووالسیون

با توجه با این که ماده گاو ها در هر بار تخمک ریزی یا اووالسیون٬ یک اووسیت آزاد می کند و با توجه به این دوره آبستنی طوالنی مدت هم دارد )9 ماه( پس نه تنها سرعت پیشرفت ژنتیکی کند می شود ، بلکه یک ماده گاو در طول عمر باروری خود فقط چند گوساله تولید خواهد کرد )که اغلب کمتر از 10 گوساله خواهد بود (لذا با انجام عمل سوپر اووالسیون و به دنبال آن با انجام عمل ET می توان این مسئله را بهبود بخشید .

سوپراووالسیون فرایندی است که در آن به جای این که از دام دهنده یک تخمک حاصل بشود ، چندین تخمک حاصل می شود و می توان در هر دوره تخمک ریزی ، به جای یک تخمک 10 تخمک و متوسط 6 تخمک بدست آورد و به تبع آن به جای یک گوساله ، متوسط 6 گوساله در یک دوره آبستنی حاصل نمود . عمل سوپراووالسیون نیز همانند همزمان سازی فحلی با تزریق عضالنی هورمون قابل انجام است .

با این تفاوت که عمل همزمان سازی فحلی بین هر دو دام دهنده و گیرنده جنین صورت می گیرد ولی عمل سوپراووالسیون فقط در دام دهنده جنین باید انجام بشود . هورمونهای به کار رفته دراین عمل ، هورمون های FSH و هورمون های PMSG( هورمونهای گنادوتروپین سرم مادیان أبستن ( و هورمون HAP( عصاره هیپوفیز پیشین اسب (می باشد . 3 از بین این هورمون ها ، هورمون FSH کاربرد بیشتری دارد ، در صورتی که هورمون pmsg هورمون قوی تری است و یک بار تزریق PSMG با تزریق FSH برابری می کند .

چون نیم عمر PMSG به مراتب بیشتر از نیم عمرFSH می باشد و نیم عمر FSH پایین است ، به این خاطر آن را به مدت 4 روز متوالی و هر روز در دووعده صبح و عصر تزریق می کنند که در کل بایستی به میزان 28 میلی گرم FSH تزریق بشود . تا عمل سوپر اووالسیون انجام گیرد . پس همچنان که در روش تلقیح مصنوعی4) AL )یک گاو نر اصیل )مثالً 3 ساله ( می تواند پدر یک میلیون گوساله باشد در عمل (ET (نیز با فرآیند سوپر اووالسیون یک ماده گاو اصیل می تواند تعداد زیادی گوساله )فقط در یک دوره آبستنی (بشود .

شستشوی جنین 

پس از اینکه همزمان سازی و سوپر اووالسیون صورت گرفت و تخمک ها به شکل جنین در آمدند بایستی طی عمل شستشوی جنین ها جمع آوری شوند. برای انجام شستشوی جنین از ماده شوینده مخصوص که معموال حاوی محلول نمکی بافر فسفات 4 درصد أابومن سرم گاوی است استفاده می شود. برای انجام عمل شتشوی از یک سوند یا کاتتر به نام سوند فولی معروف است استفاده می شود.

این سوند را اول بایستی ضدعفونی کرده سپس به شاخ رحم گاو دهنده جنین وارد نموده و عمل شستشوی را انجام داد. سوند فولی دارای 3 کانال می باشد. کانال اول مخصوص دمیدن هوا است تا قسمتی بادکنکی که در انتهای این کانال است متورم شده و باد شود تا هم باعث تثبیت سوند فولی در شاخ رحم شده و هم مانع بازگشت مایع شتشوی جنین از طرف شاخ رحم به بدنه رحم بشود.

کانال دوم مخصوص ارسال ماده شوینده مذکور به طرف شاخ رحم استو کانال سوم مخصوص خروج جنین به همراه ماده شوینده می باشد که به داخل لوله آزمایش یا محیط کشت که حاوی)محلول نمکی بافر فسفات + 4 درصد آلبومن سرم گاوی( می باشد ریخته می شود. چون غلظت جنین ها باالتر از محیط کشت می باشد، جنین ها در عرض 2 دقیقه در ته ظرف ته نشین شده و بایستی 10 دقیقه محیط کشت حاوی جنین را در جای ثابت و بدون حرکت نگهداری نمود.

سپس جنین ها را زیر میکروسکوپ مورد بررسی قرار داده و آنها را ارزیابی کرده و سپس درجه بندی می کنند که جنین درجه 1( عالی( 4 تا جنین فاسد یا مرده طبقه بندی می شوند. جنین های درجه 1 را می توان منجمد کرده برای مصلرف دوره بعد نگهداری نموده ولی جنین های درجه 2 یا درجه 3 را می توان همان روز جنین گیرنده انتقال داد. انجماد جنین

اگر قرار است جنین ها در همان روز جمع آوری شده به گاو گیرنده انتقال یابند کافی است برای چند ساعت در محیط کشت تازه و سترون که دمای آن محیط کشت هم معادل دمای بدن گاو است نگهداری بشود.

روش ها ی انجام عمل انتقال جنینET:

در روش جراحی قدیمی، ماده گاوها را تحت بی حسی عمومی قرار داده، به پشت خوابانیده و شکافی بین پستان و ناف گاو ایجاد کرده و رحم را جلو کشیده، و عمل جمع آوری یا انتقال جنین صورت می گیرد ولی در روش جراحی جدید، بی حسی موضعی صورت گرفته و در پهلوی گاو شکاف ایجاد کرده و رحم را جلو کشیده و با پیپت نازک مثل پیپت در عمل AL ،جنین ها را از شاخ رحم جمع آوری یا انتقال می دهند.

هدف از انجام عمل انتقال جنینET:

1- افزایش تعداد نتاج از گاوهای ماده با صفات ژنتیکی برتر)بدین شکل انجام عمل انتقال جنین)ET )می توانیم تعداد گوساله گرفته شده از یک گاو اصیل و با ارزش را تا چندین برابر افزایش دهیم

1 -سهولت در امر صادرات و واردات )همچنانکه در عمل AL که در آن به جای نقل و انتقال گاو نر اصیل اسپرم منجمد گاو نر اصیل بین کشورها مبادله می شود. در عمل ET نیز به جای نقل و انتقال گاو ماده اصیل ، جنین منجمد شده بین کشوها مبادله می شود

2 -انجمال عمل دو قلو زایی در گاو ماده)ممکن است 12-15 درصد نتاج فری مارتین باشند

3 -کنترل بیماری هم در دهنده و هم در گیرنده ها و هم در جنین های حاصله

4 -نگهداری جنین های بدست آمده از گاو های دهنده جنین به مدت طوالنی به خاطر انجماد جنین ها 

 

بهترین کاربرد های مورد استفاده جنین:

1 -انجام آزمایش بر روی جنین ها: جهت پی بردن به صفات نامطلوب با مطالعه جنین در 2 ماهگی می توانیم به صفت نا مطلوب پی برد

2 -بکار گیری ماده گاوهای اصیل در تولید گوساله های نر ممتاز: در حالت طبیعی برای این که 100 گوساله نر اصیل به منظور تحقیقات اصالح نژادی داشته باشیم، بایستی 300ماده گاو برای تولید اینها داشته باشیم چون احتمال دارد که الف( همه ماده گاوها آبستن نشوند ب( نیمی از نتاج حاصل، گوساله ماده باشند ج( اگر گوساله نر هم تولید بشوند، گوساله نر حاصله یا تلف بشوند یا ممتاز جهت انجام عمل اصالح نژادی نباشد. پس با انجام عمل سوپراووالسیون و متعاقب آن عمل ET می توانیم فقط با نگهداری 150 ماده گاو اصیل به 100 گوساله نر اصیل برسیم چ.ن حداقل یکی از جنن های گاو سوپراووله جنین نر خواهد بودو

3 -انتقال وسیع و نامحدود ژن: روش ET با دسترس داشتن جنین می توان ژن را از یک نژاد به نژاد دیگر مهاجرت داد مثل مهاجرت ژن از نژاد گاو اصیل به نژاد گاو بومی. به طور کلی گاودارانی که تمایل دارند دختران بیشتری از گاو پر تولید و مورد عالقه خود داشته باشند به این کار اقدام می کنند و نیز در صورتی که نیاز به گوساله نر اصالح نژادی والدین با کیفیت باال داشته باشند از این روش استفاده می کنند. 

  • daamino1984
  • مرداد ۸, ۱۳۹۸
  • 2373 بازدید

دیدگاهتان را بنویسید

بستن
مقایسه
X